Dzwoni telefon. W słuchawce słychać głos córki, syna albo wnuka, który rozpaczliwie prosi o pomoc i pilny przelew pieniędzy. Wszystko brzmi znajomo i wiarygodnie. Problem w tym, że po drugiej stronie wcale nie musi być bliska osoba. Przestępcy wykorzystują sztuczną inteligencję, która potrafi niemal idealnie podrobić ludzki głos, a nawet twarz. Przed nowymi metodami oszustów ostrzegają INTERPOL i polska Policja.
Komenda Główna Policji poinformowała o rozpoczęciu międzynarodowej kampanii ostrzegawczej INTERPOL-u. Jej celem jest uświadomienie społeczeństwu, jak niebezpieczne mogą być oszustwa z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Jeszcze niedawno przestępcy podszywający się pod członków rodziny musieli przekonywać swoje ofiary odpowiednio przygotowaną historią. Dziś mogą dodatkowo wykorzystać technologię, która pozwala odtworzyć głos konkretnej osoby na podstawie krótkich nagrań dostępnych chociażby w mediach społecznościowych.
Scenariusz może wyglądać bardzo wiarygodnie. Rodzic odbiera telefon od osoby brzmiącej jak jego córka lub syn. Słyszy, że doszło do wypadku, ktoś potrzebuje natychmiastowej pomocy albo trzeba pilnie przelać pieniądze. Przestępcy wykorzystują emocje i presję czasu. Chcą, aby ofiara działała szybko, bez zastanowienia i bez kontaktowania się z innymi członkami rodziny. Co więcej, oszuści nie ograniczają się już wyłącznie do rozmów telefonicznych. Dzięki technologii określanej jako deepfake mogą tworzyć również fałszywe nagrania wideo. Podczas wideorozmowy ofiara może więc zobaczyć twarz znajomej osoby, choć w rzeczywistości rozmawia z przestępcą.
INTERPOL zwraca uwagę, że współczesne narzędzia sztucznej inteligencji nie wymagają już specjalistycznej wiedzy ani dużych nakładów finansowych. Wystarczy stosunkowo niewielka ilość materiałów dostępnych w internecie, aby stworzyć przekonującą imitację czyjegoś głosu lub wyglądu. Zagrożenie nie dotyczy wyłącznie osób publicznych. Coraz częściej celem takich działań stają się zwykli obywatele. Przestępcy wykorzystują AI do wyłudzania pieniędzy, oszustw inwestycyjnych, szantażu oraz podszywania się pod znajomych i członków rodziny.
Funkcjonariusze podkreślają, że nawet znajomy głos nie powinien być wystarczającym potwierdzeniem tożsamości rozmówcy. Jeżeli ktoś dzwoni z nieznanego numeru, przedstawia dramatyczną historię i domaga się natychmiastowego przelewu, należy zakończyć rozmowę i samodzielnie zadzwonić do bliskiej osoby na znany wcześniej numer. INTERPOL zaleca również ustalenie z rodziną specjalnego hasła lub pytania, na które odpowiedź znają wyłącznie najbliżsi. Może to pomóc w rozpoznaniu próby oszustwa. Szczególną ostrożność należy zachować, gdy rozmówca wywiera presję, zabrania informowania innych osób albo żąda przekazania pieniędzy w nietypowy sposób.
