29 listopada swoją pracę w Muzeum Regionalnym w Wolinie zakończył dyrektor Ryszard Banaszkiewicz. Jak pisze w mailu przysłanym do naszej redakcji – Był to dla mnie bardzo ciekawy okres, który przyniósł mi wiele satysfakcji. Począwszy od 2008 miałem możliwość pracować z wieloma wspaniałymi ludźmi, z którymi udało się nadać naszemu Muzeum odpowiednią rangę i szacunek zwiedzających – podkreśla Banaszkiewicz. Poniżej w całości publikujemy jego list. 

Początki były bardzo trudne. Muzeum było w kiepskim stanie technicznym. Składało się z 3 sal wystawowych o łącznej powierzchni 76 mkw. Przeciekające dachy oraz zniszczone podłogi (odpadające płytki) były przyczyną tego, iż przed wpuszczeniem pierwszych zwiedzających w deszczowe dni czasem trzeba było zbierać wodę z podłogi.

Stopniowo rozpoczęliśmy remont istniejących pomieszczeń, a także podjęliśmy starania o powiększenie powierzchni wystawowej. Już 12 maja 2009 r. udało nam się oddać pierwszą pozyskaną salę o powierzchni 50 mkw. W wyniku dalszych prac, pozyskiwania środków zewnętrznych w łącznej kwocie około 300 tys. zł. w Muzeum przybyło dalszych sześć sal wystawowych, a łączna powierzchnia wzrosła do 470,72 mkw. Po zakończeniu remontów i rozbudowy, budynek muzeum przyjął zwartą elewację i piękny wygląd. Wraz z rozbudową sukcesywnie wyposażano Muzeum w nowe gabloty, środki audiowizualne i sprzęt wystawowy.

W nowo pozyskanych salach wykonaliśmy pięć nowych wystaw stałych: Wolin na przełomie XIX i XX w. – 12 maja 2009 r., W wolińskim porcie… – 1 sierpnia 2014 r.,  Praczłowiek na Wolinie – 16 maja 2015 r., Pracownia Lubinusa – 21 maja 2016 r., Okres szwedzki w Wolinie – 19 maja 2018 r.

Dla porządku należy dodać, iż mamy jeszcze 3 wystawy stałe, które były w Muzeum do 2008 r. Zostały jednak gruntownie zmodernizowane. Są to: Wczesnośredniowieczny Wolin – założenie urbanistyczne oraz jego historia, Gospodarka Wolinian w okresie IX – XI w., Najstarsze dzieje Wolina. Wykonaliśmy „Ścieżkę historyczno-dydaktyczną po mieście Wolin”, w skład której wchodzi 12 tablic nawiązujących do lokalnego dziedzictwa kulturowego i historycznego naszego miasta. Oprócz wystaw stałych wykonaliśmy dużą ilość wystaw zmiennych, które nawiązywały do ważnych wydarzeń w dziejach miasta lub realizowanych projektów, w tym międzynarodowych. Najbardziej zapadły mi w pamięć wystawy: „Wolin – Usedom – historia miast bliźniaczych” (2013), we współpracy z Usedom (partnerską gminą Wolina), „Miejsca naszej samotności” (2015) we współpracy Deutsch-Polnisches Kulturforum Odermündung E.V.,(partner po stronie niemieckiej). Na otwarcie wystawy przybyli go-ście z USA, Francji i Niemiec jak również z Polski,  „Jan Bugenhagen – Doktor Pomeranus, Wolinianin i Obywatel Europy”(2017). Wy-stawie towarzyszyło spotkanie przedstawicieli różnych środowisk Danii, Niemiec i Polski, dla których osoba Johannesa Bugenhagena nadal pozostaje w pamięci. Przybyli m.in. biskup Roskilde Peter Fischer-Møller (Duński Narodowy Kościół Luterański), bi-skup Kopenhagi Czesław Kozon (Kościół Katolicki w Danii), współorganizator spotka-nia ksiądz Jan Zalewski – proboszcz parafii z Hojny oraz burmistrz Wolina Pan Eugeniusz Jasiewicz i dyrektor Muzeum Ziemi Kamieńskiej Pan Grzegorz Kurka. Z inicjatywy i wg naszego autorstwa, wykonano tablicę pamiątkową poświęconą 1050 rocznicy przyłączenia po raz pierwszy Wolinia do Polski (2017).

Administrując odbudowanym (od 2013 r.) Dworkiem Wolińskim organizowaliśmy lub współuczestniczyliśmy w organizacji wielu wystaw i koncertów artystów polskich (w tym wolińskich) i zagranicznych. 31 sierpnia 2012 r., w 20 rocznicę śmierci Pana Andrzeja Kaubego, zorganizowaliśmy uroczysty wieczór poświęcony jego pracy i twórczości. Po tym spotkaniu złożyłem wniosek do Rady Miejskiej w Wolinie o nadanie Panu Kaubemu godności Honorowe-go Obywatela Gminy Wolin. Rada Miejska przychyliła się do wniosku podejmując uchwałę 21.12.1012 r. Również na mój wniosek Rada Miejska w Wolinie 29 października 2013 r. nadała Honorowe Obywatelstwo Gminy Wolin Panu Profesorowi Władysławowi Filipowiakowi. 

Wykonaliśmy następujące publikacje własne:  Wolin i Usedom przed II Wojną Światową, – wydawnictwo poświęcone realizacji projektu „Wolin – Usedom – historia miast bliźniaczych”;  W wolińskim porcie…, – wydawnictwo poświęcone wystawie powstałej na bazie wykopalisk pozyskanych w trakcie budowy wolińskiej mariny;  Mapa Lubinusa i jej znaczenie dla pamięci o Księstwie Pomorskim – wydawnictwo poświęcone wystawie „Pracownia Lubinusa”;  Muzeum Regionalne im. Andrzeja Kaubego w Wolinie – 50 lat działalności – podsumowujące półwiecze działalności Muzeum;  Wolin w malarstwie – przedstawiono obrazy prezentowane na wystawie o tym samym tytule;  Wolin w oczach Otto Lang-Wollina – podobnie jak powyżej;  Wolińskie konferencje naukowe – w publikacji zaprezentowano konferencje naukowe, które odbywały się w Wolinie z udziałem Muzeum. Zaprezentowano dorobek 10 konferencji organizowanych przez UAM w Poznaniu oraz 5 konferencji organizowanych przez IAE PAN, Oddział w Szczecinie i Uniwersytet Szczeciński i 4 konferencjach organizowanych przez Uniwersytet Śląski. W materiale tym zaprezentowano tytuły wszystkich publikacji naukowych (łącznie 22), będących pokłosiem tych spotkań. Braliśmy udział nawiązywaniu kontaktów z miastami partnerskimi Wolina, podejmowaliśmy wiele delegacji zagranicznych, realizowaliśmy wspólne projekty w partnerami krajowymi i zagranicznymi, m.in. z Urzędem Marszałkowskim w tworzeniu „Szlaku Gryfitów” oraz Deutsch-Polnisches Kulturforum Odermündung E.V. w realizacji projektu „Peenemünde z perspektywy ofiar”. Wielokrotnie podejmowaliśmy w Muzeum byłych mieszkańców Wolina, którzy mieszkali tu do 1945 r.

Przez ten okres działalności Muzeum pełniło bardzo ważną rolę kulturotwórczą w naszym mieście. Cieszyło się, i dalej się cieszy, dużym zainteresowaniem zwiedzających, którzy chcą poznać historię Wolina, historię Pomorza i historię całego regionu przylegającego do Morza Bałtyckiego, tak po jego południowej jak i północnej stronie. Na trwałe wniknęło w krajobraz społeczno-kulturalny Wolina.

Działalność Muzeum, od początku mojej pracy, miała duże wsparcie władz Wolina. To dzięki nim, ich determinacji, pomocy merytorycznej, mogliśmy zmieniać naszą placówkę. Serdecznie za to im dziękuję. Szczególnie chciałbym podziękować byłemu burmistrzowi Wolina Panu Eugeniuszowi Jasiewiczowi. Dzięki Jego przychylnemu stanowisku udało się zrealizować czasem rzeczy niemożliwe, czego najlepszym dowodem jest odbudowa Dworku Wolińskiego i jego wspaniałe wyposażenie.

Dziękuję ówczesnemu zastępcy burmistrza, panu Ryszardowi Mrozowi, dziękuję sekretarzowi Gminy Panu Stanisławowi Łaszczowi, śp. Janowi Frankowskiemu. Ich pomoc zawsze była bezcenna. Dziękuję Pani Ilonie Szkudlarek za niezwykle merytoryczną pomoc w realizacji projektów Muzeum poprzez LGD „Partnerstwo w Rozwoju”. Na koniec dziękuję wszystkim pracownikom Muzeum, z którymi miałem przyjemność pracować, tj. Danucie Dzido, Magdalenie Kucharczyk, Mateuszowi Łągiewce, Aldonie Drzewińskiej, Monice Rybczyńskiej, Katarzynie Dyzma i Barbarze Kleszczyńskiej.

Kończąc, życzę następcy/następczyni sukcesów w pracy, szczególnie kontynuacji działań w rozwoju naszego Muzeum, a wszystkim tym, którzy byli obecni z nami, pomagali nam, którym dobro Muzeum leżało na sercu, a których nie wymieniłem z nazwiska, serdecznie dziękuję.

Ryszard Banaszkiewicz
Muzeum Regionalne im. Andrzeja Kaubego w Wolinie